Điều 118 Luật Đất đai năm
2024 quy định về các trường hợp Giao đất không thu tiền sử dụng đất.
Dưới đây là
nội dung hệ thống hóa cốt lõi, cập nhật theo văn bản luật chính thức và các điểm
lý luận mới nhất của Điều 118 để bạn thuận tiện đối chiếu, tổng hợp:
1. Danh
sách các đối tượng được giao đất không thu tiền sử dụng đất (Điều 118)
Nhà nước
giao đất không thu tiền sử dụng đất trong các trường hợp sau đây:
1.
Cá nhân trực tiếp sản xuất nông nghiệp: Được giao đất nông nghiệp trong hạn mức quy định (quy
định cụ thể tại Điều 176).
2.
Cơ quan, tổ chức công quyền và chính trị: Đất xây dựng trụ sở cơ quan Đảng Cộng
sản Việt Nam, cơ quan nhà nước, Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, tổ chức chính trị -
xã hội; tổ chức chính trị xã hội - nghề nghiệp, tổ chức xã hội - nghề nghiệp, tổ
chức xã hội, tổ chức khác được thành lập theo quy định của pháp luật và được
Nhà nước giao nhiệm vụ, hỗ trợ kinh phí hoạt động.
3.
Quản lý rừng:
Người sử dụng đất rừng đặc dụng, đất rừng phòng hộ, đất rừng sản xuất là rừng tự
nhiên.
4.
Đơn vị sự nghiệp công lập: Sử dụng đất để xây dựng công trình sự nghiệp (Lưu ý điểm
mới ở mục 2 bên dưới).
5.
Cộng đồng dân cư và Tôn giáo: * Cộng đồng dân cư sử dụng đất nông nghiệp.
o Tổ chức tôn giáo, tổ chức tôn giáo trực
thuộc sử dụng đất quy định tại khoản 2 Điều 213 (Đất xây dựng cơ sở tôn giáo,
trụ sở của tổ chức tôn giáo...).
6.
Nhà ở công vụ:
Cơ quan, tổ chức sử dụng đất để thực hiện dự án đầu tư xây dựng nhà ở công vụ
theo quy định của pháp luật về nhà ở.
7.
Chính sách dân tộc: Đồng bào dân tộc thiểu số không phải là cá nhân trực tiếp sản xuất nông
nghiệp nhưng thuộc đối tượng được giao đất không thu tiền sử dụng đất theo
chính sách quy định tại Điều 16 Luật Đất đai 2024.
8.
Tái định cư: Tổ
chức sử dụng đất để xây dựng nhà ở phục vụ tái định cư theo dự án của Nhà nước.
(Tất cả
các trường hợp giao đất trên được thực hiện theo cơ chế quy định tại Điều 124 của
Luật này).
2. Các điểm
mới và tư duy lập pháp cốt lõi tại Điều 118 (Luật Đất đai 2024)
Khi phân
tích hoặc làm bài nghiên cứu về điều khoản này, bạn cần lưu ý các chuyển biến
mang tính bản lề so với Luật Đất đai 2013:
- Thu hẹp diện "Bao cấp"
đối với Đơn vị sự nghiệp công lập (SNCL): Mặc dù khoản 4 Điều 118 quy định
giao đất không thu tiền cho đơn vị SNCL để xây dựng công trình sự nghiệp,
nhưng tinh thần xuyên suốt của Luật 2024 (khi kết hợp với các điều khoản về
cho thuê đất) là phân loại theo mức độ tự chủ. Chỉ những đơn vị
SNCL chưa tự chủ tài chính mới được giao đất không thu tiền. Các
đơn vị đã tự chủ tài chính toàn diện hoặc dùng đất vào mục đích kinh
doanh, liên doanh, liên kết bắt buộc phải chuyển sang hình thức thuê đất để
nâng cao hiệu quả tài sản công và thúc đẩy tự chủ hóa.
- Tách bạch Nhà ở xã hội và Nhà ở
công vụ: Luật Đất
đai 2013 trước đây gộp đất xây dựng nhà ở xã hội vào diện giao đất không
thu tiền. Tuy nhiên, Luật Đất đai 2024 đã đưa nhà ở xã hội ra khỏi Điều
118. Bản chất nhà ở xã hội vẫn có tính thương mại (có dòng tiền bán/cho
thuê), vì vậy Luật mới chuyển sang cơ chế Giao đất có thu tiền hoặc
Thuê đất nhưng được MIỄN/GIẢM tiền sử dụng đất. Điều 118 hiện tại chỉ
giữ lại Nhà ở công vụ và Nhà ở tái định cư theo dự án của Nhà nước
thuộc diện không thu tiền.
- Hạn chế tối đa quyền dịch chuyển
quyền sử dụng đất: Dưới góc độ pháp lý, các đối tượng tại Điều 118 chỉ được trao
"Quyền sử dụng" thuần túy để thực hiện nhiệm vụ hoặc ổn định đời
sống. Căn cứ theo Điều 32 Luật Đất đai 2024, người được giao đất không thu
tiền sử dụng đất không có quyền chuyển nhượng, tặng cho, cho thuê,
thế chấp hay góp vốn bằng quyền sử dụng đất (chỉ được định đoạt tài sản hợp
pháp gắn liền với đất tùy trường hợp cụ thể).
Nếu bạn đang
cần trích dẫn, đối chiếu sâu hơn hệ thống điều khoản này với các nghị định hướng
dẫn thi hành (như Nghị định 102/2024/NĐ-CP) cho bài viết của mình, hãy cho tôi
biết nhé!
.png)
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét